شيخ محمد امامى خونسارى
18
فلسفه و اسرار حج (فارسى)
موضوعاتى پىدرپى دربارهء احكام حج است بنگارم ، و در آن منافع حج و بهرههاى دينى و دنيوى آن را يادآور شوم ، و به پارهاى از اسرار و دقايق با ارزش آن كه جستجويش مخصوص به دارندگان دلهاى بيدار است اشاره كنم تا روشن شود كه در آن اجتماع براى شناسايى و ميزان و اندازه نيروى مادى و روحى ملل اسلامى چه فرصت و مجالى است و اين كه بر روى كرهء خاكى چنين اجتماعى در ايام سال براى مردم ممكن نيست ، نيروى پنهانى و الهام يزدانى ، مرا به نوشتن اين رساله وادار نمود . همانا گذشتگان نيكوكار ما ، و دانشمندان سلف دينى ، و بازماندگان پيامبران ( كه خداوند بزرگ خاك آنان را پاكيزه و پايهء منزلت ايشان را بلند گرداند ) ستونهاى حج « 1 » را بنيان نهادند ، و منتهاىكوشش را به انجام رساندند وكتابها درشناختنتفاصيلو خصوصيات آن نوشته و ترتيب دادهاند و سخن را به نحوى كه سزاوار اين عبادت است استوار و روشن نمودند و من به رنج بسيار ايشان اعتراف مىنمايم . پاداش خير ايشان و پدرانشان بر خداوند متعال باد . و ليكن نسبت به موضوع رسالهء ما توجه زيادى نداشتند و به پيرامون اين مقصد نشتافتند و سبب اين مطلب همان توجه نداشتن مردم به شناختن مصالح احكام ، و قناعت به فرا گرفتن مسائل بوده است ، و گرنه جهتديگرىآنانرا از انجام اينمقصودباز نمىداشت .
--> ( 1 ) . به حفظ احاديث مرويه و بيان كيفيت حج .